1Bài viết, tranh, bài hát đều mang thông tin, gọi là nội dung thông tin. Cô xem chúng có dạng nào.
2Cô đọc cột trái: bài thơ của Thảo, tranh vẽ của Bảo, bài hát lớp thu âm.
3Cô nối: bài thơ là dạng văn bản, tranh vẽ là dạng hình ảnh, bài hát thu âm là dạng âm thanh.
4Vậy nội dung thông tin gồm văn bản, hình ảnh, âm thanh; phim có cả ba là đa phương tiện.
5Quân vẽ một bức tranh biển rất đẹp. Hải muốn dùng tranh làm bìa bài làm của mình. Ai có quyền cho phép Hải dùng?
6Có ba cách: Hải, vì Hải cần dùng; Quân, vì Quân là tác giả bức tranh; cô giáo, vì cô giữ bài trên lớp.
7Cách hai đúng: tác giả là người làm ra tranh, nên Quân có bản quyền, tức là quyền cho phép hay không.
8Vậy bản quyền là quyền của tác giả; tác giả có thể là một người hay một nhóm. Chỉ tác giả cho phép dùng hay không.
9Lan muốn dùng bài thơ của bạn Hải làm lời mở đầu cho bài thuyết trình.
10Có ba cách: cứ chép vào, không nói với ai; xin phép Hải và ghi tên Hải là tác giả; đổi sang tên Lan cho gọn.
11Cách hai đúng: bài thơ là của Hải, nên Lan phải xin phép và ghi rõ tên Hải là tác giả.
12Vậy dùng bài của người khác thì phải xin phép và ghi rõ tên tác giả.
13Lan làm báo tường và dùng ba thứ của người khác. Nơi lấy thông tin như sách, trang web gọi là nguồn tin.
14Cô đọc cột trái: bài thơ có ghi tên bạn Hải, ảnh hoa sen không rõ ai chụp, đoạn Lan viết lại từ sách.
15Cô nối: bài thơ ghi tên tác giả; ảnh không rõ ai chụp ghi «sưu tầm»; đoạn viết lại từ sách ghi «phỏng theo».
16Vậy chưa rõ nguồn tin và tác giả thì ghi sưu tầm, như ảnh hoa sen không rõ ai chụp.
17Quân đọc một bài báo về cá heo rồi tự viết lại ý chính bằng lời của mình cho báo tường. Bài báo có ghi tên tác giả.
18Có ba cách: không ghi gì; ghi «phỏng theo», tên bài báo và tên tác giả; ghi tên Quân là tác giả duy nhất.
19Cách hai đúng: ý là của bài báo, nên dù viết lại bằng lời mình, Quân vẫn ghi «phỏng theo» và nêu nguồn.
20Vậy viết lại ý của bài khác thì ghi phỏng theo và nêu nguồn bài gốc.
21Con nhớ nhé! Tác giả có bản quyền, tức là quyền cho phép hoặc không. Dùng của bạn thì xin phép và ghi rõ nguồn tin. Viết lại ý thì ghi phỏng theo.
Đây là nguyên văn lời giảng trong bài học tương tác — bé nghe cô đọc từng bước, hình vẽ diễn theo lời.