Trưa ấy, bầu trời đang xanh trong bỗng tối sầm lại. Gió thổi ào ào, lá khô bay tán loạn. Rồi những hạt mưa to rơi lộp độp trên mái tôn. Bé Thảo chạy ra hiên, xoè tay hứng nước mát lạnh. Mưa tạnh, ông mặt trời lại ló ra. Phía chân trời hiện lên chiếc cầu vồng bảy màu rực rỡ. Thảo reo lên: “Ông ơi, đẹp quá!”. Ông cười bảo: “Cầu vồng thường hiện ra sau mưa đấy cháu ạ.”

Đầu năm học, lớp 3A trồng một cây bàng nhỏ ở góc sân. Mỗi sáng, các bạn thay nhau tưới nước. Những hôm trời nắng gắt, Nam lại che cho cây một tấm lưới. Mùa xuân, cây đâm chồi non xanh mướt. Đến mùa hè, tán lá đã xoè rộng như chiếc ô. Cô giáo bảo cây lớn nhanh là nhờ bàn tay chăm chút của cả lớp. Giờ ra chơi, cả lớp ngồi dưới gốc bàng đọc truyện, nghe gió thổi rì rào. Ai cũng thấy cây bàng như một người bạn.

Giữa sân trường em có một cây phượng già. Thân cây to, sần sùi như lưng ông lão. Mùa hè, hoa phượng nở đỏ rực như những ngọn lửa nhỏ trên cành. Lũ ve trên cây kêu râm ran suốt buổi trưa. Gió thổi qua, cánh phượng rơi lả tả như mưa hoa. Dưới gốc, các bạn nhặt cánh hoa ép vào trang vở. Mỗi lần nhìn hoa phượng, Lan lại biết mùa hè sắp đến và bâng khuâng vì sắp xa trường.

Khỉ là loài vật sống thành đàn trong rừng. Chúng có tay chân dài, leo trèo rất giỏi. Ban ngày, đàn khỉ chuyền cành tìm quả chín, búp non. Khỉ mẹ thường ôm con trước ngực khi di chuyển. Mỗi đàn có một con đầu đàn to khoẻ, biết dẫn cả đàn tránh nguy hiểm. Buổi tối, chúng ngủ trên những cành cây cao. Khỉ rất thông minh nhưng đang bị săn bắt nhiều, vì vậy cần được bảo vệ.

Chiều ấy, Lan lau bàn thì lỡ tay làm rơi chiếc cốc thuỷ tinh của mẹ. Cốc vỡ tan. Lan sợ lắm, định giấu mảnh vỡ vào góc bếp. Nghĩ một lúc, Lan chạy ra gặp mẹ: – Mẹ ơi, con xin lỗi, con làm vỡ cốc của mẹ rồi! Mẹ ôm Lan, dịu dàng nói: – Con biết nhận lỗi là mẹ vui rồi. Lần sau con cẩn thận hơn nhé! Mẹ dặn Lan đứng xa kẻo giẫm phải mảnh vỡ. Lan thấy lòng nhẹ nhõm hẳn.

Bin và chị Mai cùng làm một con diều. Bin muốn tự làm hết, không cho chị giúp. Diều của Bin dán lệch, thả mãi không bay. Bin buồn thiu. Thấy em ngồi ủ rũ, chị Mai đến bên cạnh, bảo: “Để chị giữ khung, em dán giấy nhé!”. Hai chị em bắt tay vào làm. Chẳng mấy chốc, con diều đã xong, cân đối và đẹp. Chiều ấy, diều bay vút lên trời. Bin reo: “Hai chị em cùng làm mới hay chị nhỉ!”.

Tú rất thích theo bố ra xưởng mộc. Bố làm bàn ghế, Tú ngồi xem bố bào gỗ, đục mộng. Có hôm, Tú xin bố cho thử bào một tấm ván. Chiếc bào nặng trịch, tấm ván bị xước mấy chỗ. Bố cười: “Học nghề phải kiên nhẫn con ạ. Ngày trước, bố cũng làm hỏng bao nhiêu tấm ván rồi mới làm được.” Từ đó, ngày nào Tú cũng tập một chút. Tú mơ lớn lên sẽ làm ra những bộ bàn ghế thật đẹp như bố.

Chuông điện thoại reo. Lan nhấc máy: “A lô, cháu là Lan đây ạ!”. Đầu dây bên kia là bác Tư hàng xóm, hỏi mẹ Lan có nhà không. Lan lễ phép thưa: “Dạ, mẹ cháu đi chợ chưa về. Bác có nhắn gì không ạ?”. Bác nhờ Lan báo mẹ chiều nay sang lấy rổ trứng gà. Lan ghi vào một tờ giấy nhỏ, dán lên cửa tủ lạnh. Mẹ về, đọc tờ giấy rồi khen Lan chu đáo.

Sau nhà bà Tư có một mảnh vườn nhỏ. Mùa xuân, bà gieo hạt cải, hạt mồng tơi. Mấy hôm sau, những mầm non xanh mướt nhú lên như những đốm sao nhỏ. Bé Nga sang chơi, ngày nào cũng xách bình tưới giúp bà. Có hôm, Nga hỏi: “Bà ơi, sao cây cải lớn nhanh thế?”. Bà cười: “Vì cháu chăm tưới đấy!”. Cuối tháng, vườn rau đã xanh mơn mởn. Bà nhổ một bó cải to cho Nga mang về biếu mẹ.

Sau làng của Hoa có một ngọn núi cao. Sáng sớm, mây trắng quấn quanh đỉnh núi như chiếc khăn bông. Sườn núi phủ đầy cây xanh, thấp thoáng những nương ngô vàng. Ông kể ngày xưa, người làng phải lên núi lấy củi, hái măng. Bây giờ, mọi người cùng nhau trồng rừng để giữ đất, giữ nước. Mỗi chiều đi học về, Hoa lại ngước nhìn ngọn núi. Hoa thấy nó như một người bảo vệ hiền lành của làng.

Quê ngoại của Minh có một dòng sông hiền hoà. Mỗi mùa, sông lại khoác một màu áo khác. Mùa hè, nước sông xanh như ngọc, lũ trẻ rủ nhau ra bến tắm mát. Mùa thu, mặt sông phẳng lặng, in bóng mây trắng và hàng tre. Chiều chiều, những chiếc thuyền nhỏ chở đầy rau quả xuôi về chợ. Minh thích nhất là ngồi bên bờ nghe tiếng mái chèo khua nước. Minh thầm nghĩ: “Quê ngoại mình đẹp quá!”

Ở nhiều bản làng vùng núi, người dân sống trong những ngôi nhà sàn. Nhà được dựng bằng gỗ, tre, nứa, mái lợp lá cọ hoặc ngói. Sàn nhà cao hơn mặt đất, có cầu thang để lên xuống. Nhờ vậy, nhà tránh được ẩm ướt và thú dữ. Gầm sàn dùng để cất nông cụ, củi và che chuồng gà. Giữa nhà thường có bếp lửa, nơi cả nhà quây quần mỗi tối. Nhà sàn vừa mát mẻ vừa đẹp, gắn bó với bao thế hệ.

Mùa xuân, làng của Cúc mở hội. Từ sáng sớm, cờ ngũ sắc đã bay phấp phới khắp đường làng. Đoàn rước kiệu đi đầu, tiếng trống tùng tùng giục giã. Bên bờ sông, mấy đội thuyền đua đã sẵn sàng. Tiếng còi vang lên, các tay chèo khua nước rẽ sóng, người xem reo hò cổ vũ. Cúc theo ông đi xem kéo co, ném còn. Ông bảo hội làng là dịp để nhớ ơn tổ tiên và gắn kết mọi người.

Nhà bạn Khôi mới có một chú rô-bốt hút bụi. Nó tròn và dẹt như chiếc đĩa lớn, chạy bằng pin. Chỉ cần bấm nút, rô-bốt tự đi khắp phòng để hút bụi, gặp chân bàn thì tự rẽ sang hướng khác. Khi pin sắp hết, nó tự tìm về chỗ sạc. Rô-bốt còn biết tránh cầu thang để không bị ngã. Mẹ Khôi bảo nhờ có rô-bốt mà mẹ đỡ vất vả hơn. Còn Khôi luôn nhớ nhặt đồ chơi lên trước để rô-bốt không bị vướng.

Sáng chủ nhật, cả xóm của Vy cùng làm vệ sinh đường làng. Người lớn quét lá, khơi thông cống rãnh. Bọn trẻ nhặt vỏ chai, túi ni lông bỏ vào bao. Vy và Bống phân loại rác: giấy để riêng, nhựa để riêng. Bố Vy bảo giấy và nhựa có thể đem tái chế thành đồ dùng mới. Đến trưa, con đường sạch bong, hai bên hàng cây xanh mát. Vy thấy mình vừa làm được một việc nhỏ cho Trái Đất.

Cô Hạnh là bác sĩ ở trạm y tế xã. Ngày ngày, cô khám bệnh, tiêm thuốc cho bà con. Có đêm mưa to, nghe tin một em bé sốt cao, cô vội khoác áo mưa, xách túi thuốc đi ngay. Đường trơn, cô ngã mấy lần nhưng vẫn đến kịp. Cô ở lại chăm em bé suốt đêm. Nhờ cô, em bé qua khỏi cơn sốt. Bà con trong xã ai cũng quý cô. Cô bảo: “Được thấy mọi người khoẻ mạnh là cô vui rồi.”

Hôm nay là ngày tổng kết năm học. Sân trường rực rỡ cờ hoa, hàng phượng nở đỏ thắm. Học sinh lớp 3A ai cũng háo hức. Thu được nhận phần thưởng học sinh chăm ngoan. Cầm chồng vở mới trên tay, Thu thấy vui sướng lạ. Nhưng khi chia tay cô giáo, mắt Thu bỗng rưng rưng. Cô ôm Thu, dặn: “Hè này con nhớ đọc sách và giúp đỡ bố mẹ nhé!”. Thu gật đầu, hứa sẽ có một mùa hè thật ý nghĩa.