Đề thi Tiếng Việt lớp 5 cuối học kì 1 (đề số 1)
Đọc hiểu bài "Cuốn từ điển của ông" (chủ điểm Trên con đường học tập); luyện từ và câu: đại từ xưng hô, từ đồng nghĩa, các bước tra từ điển, cặp kết từ; phiếu in đọc thành tiếng và bài văn.
Mỗi lượt thi là một mã đề mới 12 câu cùng ma trận với đề này · Mỗi ngày 1 lượt miễn phí · Mở gói để luyện không giới hạn
Đề thật còn đọc thành tiếng (2đ), tập làm văn (10đ). Máy chỉ chấm phần làm trên máy (thang 10). Phần này in ra cho con làm, kèm đáp án mẫu và biểu điểm để bố mẹ chấm.
🖨 In phần viết + đáp án mẫuTập làm văn — gõ bài để cô chấm
Con viết bài vào máy, cô chấm theo biểu điểm (10đ) và ghi lời phê: 1 điều con làm tốt, 2 việc cần sửa, 1 câu gợi ý viết lại.
Cuốn từ điển của ông
Hè năm ấy, Minh về quê ở với ông. Ông Minh từng là thầy giáo dạy văn ở trường huyện, nay đã nghỉ hưu. Trên chiếc bàn gỗ cạnh cửa sổ của ông, lúc nào cũng có một cuốn từ điển dày, gáy sờn, bìa được dán lại bằng băng dính.
Một buổi tối, Minh đang đọc truyện thì gặp từ “lầm lũi”. Cậu chạy đi hỏi:
– Ông ơi, “lầm lũi” nghĩa là gì ạ?
Ông không trả lời ngay mà đưa cho Minh cuốn từ điển:
– Cháu tự tìm xem. Từ bắt đầu bằng chữ “l” thì cháu lật về phần chữ “l”, rồi dò theo vần.
Minh loay hoay mãi mới tìm thấy. Cậu đọc to: “Lầm lũi: có dáng vẻ lặng lẽ, âm thầm, như không để ý đến xung quanh.” Minh reo lên, mắt sáng rỡ. Cái nghĩa do chính mình tìm ra, cậu nhớ mãi.
Từ hôm đó, Minh có một thói quen mới. Gặp từ khó, cậu chép vào một cuốn sổ nhỏ, tra nghĩa trong từ điển rồi tự đặt một câu với từ ấy. Có hôm cậu tra được năm từ, có hôm chỉ được một từ, nhưng tối nào cậu cũng mở sổ. Ông nhìn cháu, chỉ lặng lẽ mỉm cười.
Có lần, Minh viết: “Chú mèo lầm lũi ngủ trưa.” Ông đọc rồi hỏi:
– Mèo nằm ngủ thì có đi đâu mà lầm lũi hả cháu?
Minh bật cười, lật từ điển xem lại rồi sửa thành: “Bác nông dân lầm lũi đi trong mưa.”
Cuối hè, Minh đếm thấy trong sổ đã có hơn một trăm từ mới. Ngày Minh về thành phố, ông trao cho cháu cuốn từ điển cũ:
– Ông tặng cháu người bạn đã đi cùng ông suốt bốn mươi năm dạy học. Chữ nghĩa không tự đến với mình đâu, cháu ạ. Mình phải chịu khó đi tìm nó.
Minh ôm cuốn từ điển vào lòng. Trên xe, cậu mở trang đầu và thấy dòng chữ nghiêng của ông: “Mỗi ngày một từ mới, mỗi ngày lớn thêm một chút.” Minh thầm hứa sẽ giữ thói quen ấy, dù không còn ông ở bên nhắc nhở.
Danh sách câu hỏi
Trước khi nghỉ hưu, ông của Minh làm nghề gì?
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Thầy giáo dạy vănBài đọc viết: "Ông Minh từng là thầy giáo dạy văn ở trường huyện, nay đã nghỉ hưu."
Khi Minh hỏi nghĩa của từ “lầm lũi”, ông đã làm gì?
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Đưa cuốn từ điển để Minh tự tìm"Ông không trả lời ngay mà đưa cho Minh cuốn từ điển: – Cháu tự tìm xem."
Theo từ điển Minh đã tra, “lầm lũi” có nghĩa là gì?
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Có dáng vẻ lặng lẽ, âm thầm, như không để ý đến xung quanhMinh đọc to nghĩa trong từ điển: "Lầm lũi: có dáng vẻ lặng lẽ, âm thầm, như không để ý đến xung quanh." Chữ "lầm" ở đây không có nghĩa là nhầm.
Thói quen mới của Minh là gì?
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Chép từ khó vào sổ, tra nghĩa rồi tự đặt câu với từ ấy"Gặp từ khó, cậu chép vào một cuốn sổ nhỏ, tra nghĩa trong từ điển rồi tự đặt một câu với từ ấy."
Theo bài đọc, mỗi ý sau đúng hay sai?
a)Cuốn từ điển của ông có gáy sờn, bìa được dán lại bằng băng dính.Đ / S
b)Lần đầu tra từ điển, Minh tìm thấy từ “lầm lũi” ngay.Đ / S
c)Cuối hè, sổ của Minh đã có hơn một trăm từ mới.Đ / S
d)Tối nào Minh cũng tra được năm từ mới.Đ / S
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: a) Đ · b) S · c) Đ · d) SChấm từng ý: mỗi ý đúng được một phần điểm của câu.
a đúng (cuốn từ điển "gáy sờn, bìa được dán lại bằng băng dính"). b sai: Minh "loay hoay mãi mới tìm thấy". c đúng. d sai: "có hôm cậu tra được năm từ, có hôm chỉ được một từ".
Vì sao Minh nhớ mãi nghĩa của từ “lầm lũi”?
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Vì đó là nghĩa do chính Minh tự tìm raĐề giấy: Vì sao Minh nhớ mãi nghĩa của từ “lầm lũi”? Viết câu trả lời của em.
Trả lời mẫu: Minh nhớ mãi vì đó là nghĩa do chính cậu tự tra từ điển tìm ra, sau khi loay hoay mãi mới thấy.
Bài viết: "Cái nghĩa do chính mình tìm ra, cậu nhớ mãi." Ông không bắt chép, bài không nói tới bài kiểm tra hay cỡ chữ.
Ông dặn: “Chữ nghĩa không tự đến với mình đâu, cháu ạ. Mình phải chịu khó đi tìm nó.” Ông muốn khuyên Minh điều gì?
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Muốn hiểu biết nhiều, phải chăm chỉ tự học, tự tìm tòiĐề giấy: Qua lời dặn “Chữ nghĩa không tự đến với mình đâu…”, ông muốn khuyên Minh điều gì? Viết câu trả lời của em.
Trả lời mẫu: Ông khuyên Minh muốn biết nhiều chữ, hiểu nhiều điều thì phải chăm chỉ tự học, tự tìm tòi, không chờ người khác nói cho.
"Đi tìm" chữ nghĩa là tự học, tự tra cứu (như Minh tự tra từ điển), không phải đi du lịch. Lời ông nói về việc học chứ không nói về giữ gìn sách.
Câu chuyện muốn nói với em điều gì?
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Kiên trì tự học mỗi ngày một chút thì sẽ tiến bộĐề giấy: Câu chuyện giúp em hiểu điều gì? Em sẽ làm gì để học tốt hơn? Viết 2–3 câu.
Trả lời mẫu: Câu chuyện cho em hiểu muốn giỏi thì phải chịu khó tự học, kiên trì mỗi ngày một chút như Minh. Em sẽ ghi từ khó vào sổ, tự tra từ điển và đặt câu với từ đó.
Minh tự tra từ, ghi sổ mỗi tối, sau một hè có hơn một trăm từ mới; lời ông "Mỗi ngày một từ mới, mỗi ngày lớn thêm một chút" nói đúng ý đó. Có từ điển mà không chịu tra thì cũng không giỏi lên.
Trong câu “Ông tặng cháu người bạn đã đi cùng ông suốt bốn mươi năm dạy học.”, những từ nào được dùng để xưng hô? (Chọn 2 từ)
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: ông, cháuChấm từng ý: mỗi ý đúng được một phần điểm của câu.
Ông tự xưng là "ông" và gọi Minh là "cháu". Đây là các danh từ chỉ người được dùng làm đại từ xưng hô (ông, bà, bố, mẹ, anh, chị, em, cháu…).
Trong lời dặn của ông “Mình phải chịu khó đi tìm nó.”, từ nào đồng nghĩa với từ “chịu khó”?
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: siêng năngĐề giấy: Tìm một từ đồng nghĩa với từ “chịu khó” rồi đặt một câu với từ em vừa tìm được.
Trả lời mẫu: Từ đồng nghĩa: siêng năng (hoặc chăm chỉ, cần cù). Đặt câu: Minh rất siêng năng, tối nào cũng mở sổ tra từ mới.
"Chịu khó" và "siêng năng" đều chỉ người chăm làm, không ngại vất vả — hai từ đồng nghĩa. "Khó khăn" chỉ điều gây trở ngại; "khó chịu" chỉ cảm giác bực bội (chỉ giống tiếng "khó"); "dễ dãi" gần như ngược nghĩa.
Em muốn tra nghĩa của từ “sờn” (trong câu “cuốn từ điển dày, gáy sờn”). Sắp xếp các bước tra từ điển theo đúng thứ tự.
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Chọn một cuốn từ điển tiếng Việt phù hợp. → Mở đến phần các từ bắt đầu bằng chữ “s”. → Tìm đến mục từ “sờn”. → Đọc phần giải nghĩa của từ “sờn”. → Đọc ví dụ để hiểu rõ nghĩa và cách dùng từ “sờn”.Đề giấy: Muốn tra nghĩa của từ “sờn” trong từ điển, em làm theo những bước nào? Đánh số thứ tự 1–5 vào các bước.
Trả lời mẫu: 1. Chọn từ điển tiếng Việt phù hợp. 2. Mở phần chữ “s”. 3. Tìm mục từ “sờn”. 4. Đọc phần giải nghĩa. 5. Đọc ví dụ để hiểu nghĩa và cách dùng.
Theo bài Sử dụng từ điển: chọn từ điển phù hợp → tìm phần bắt đầu bằng chữ cái đầu của từ (s) → tìm mục từ “sờn” → đọc nghĩa → đọc ví dụ để hiểu nghĩa và cách dùng. Ở đây “sờn” nghĩa là mòn, xơ ra vì dùng lâu.
Chọn cặp kết từ thích hợp điền vào chỗ trống: “… Minh chăm chỉ tra từ điển mỗi tối … vốn từ của cậu ngày càng phong phú.”
Xem đáp án và lời giải
Đáp án: Vì … nênĐề giấy: Viết một câu nói về Minh có dùng cặp kết từ “vì … nên”.
Trả lời mẫu: Vì Minh chăm chỉ tra từ điển mỗi tối nên cuối hè sổ của cậu đã có hơn một trăm từ mới.
Chăm tra từ điển là nguyên nhân, vốn từ phong phú là kết quả → dùng cặp kết từ chỉ nguyên nhân – kết quả "Vì … nên". "Tuy … nhưng" chỉ sự tương phản, không hợp nghĩa.
Mỗi lượt thi 12 câu · 40 phút · Chấm điểm tự động, có lời giải