Đề thi cuối học kì 1 (đề số 3)
Tiếng Việt lớp 5
📝
Tiếng Việt Lớp 5

Đề thi Tiếng Việt lớp 5 cuối học kì 1 (đề số 3)

⏱ 40 PHÚT📝 12 CÂU🎯 THANG ĐIỂM 10

Miễn phí 1 đề mỗi ngày · mở khóa Tiếng Việt lớp 5 99k trọn đời để làm, in mọi đề thi môn này

Đọc hiểu văn bản thông tin "Tấm lá chắn xanh ven biển" về rừng ngập mặn (chủ điểm Thiên nhiên kì thú); luyện từ và câu: dấu gạch ngang, từ đồng nghĩa, từ đa nghĩa, điệp từ; phiếu in đọc thành tiếng bài thơ "Rừng đước" và bài văn.

✏️ Phần làm trên giấy — máy không chấm

Đề thật còn đọc thành tiếng (2đ), tập làm văn (10đ). Máy chỉ chấm phần làm trên máy (thang 10). Phần này in ra cho con làm, kèm đáp án mẫu và biểu điểm để bố mẹ chấm.

🖨 In phần viết + đáp án mẫu
Bài đọc

Tấm lá chắn xanh ven biển

Dọc bờ biển nước ta, ở những nơi nước sông gặp nước biển, có những cánh rừng mọc ngay trên bãi bùn. Người ta gọi đó là rừng ngập mặn. Mỗi ngày, khi thủy triều lên, nước biển tràn vào, chỉ còn thấy những tán lá xanh nhô lên khỏi mặt nước. Khi thủy triều xuống, bãi bùn lại hiện ra với chằng chịt những bộ rễ. Ngồi trên chiếc thuyền nhỏ len lỏi giữa rừng, ta chỉ thấy một màu xanh ngút ngàn và nghe tiếng sóng vỗ ì oạp vào những gốc cây.

Cây trong rừng ngập mặn có nhiều cách sống rất lạ. Cây đước có rễ chống – những chiếc rễ mọc ra từ thân, cong xuống cắm vào bùn như những cái chân khổng lồ – giúp cây đứng vững trước sóng gió. Cây mắm lại có rễ thở mọc nhô lên khỏi mặt bùn như những chiếc bút chì để lấy không khí. Quả của cây đước nảy mầm ngay khi còn ở trên cây. Đến lúc rụng xuống, cây con cắm thẳng vào bùn và bén rễ.

Rừng ngập mặn được ví như tấm lá chắn xanh của vùng ven biển. Thứ nhất, những hàng cây dày đặc làm giảm sức mạnh của sóng, bảo vệ chân đê và làng mạc phía sau. Thứ hai, bộ rễ chằng chịt giữ đất, giữ phù sa, giúp bãi bồi ngày càng lấn ra biển. Thứ ba, rừng là ngôi nhà của biết bao loài vật. Tôm, cua, cá con tìm chỗ ẩn nấp giữa những bộ rễ. Trên cao, cò, vạc, diệc làm tổ và sinh sôi.

Đáng tiếc là đã có thời gian, nhiều khu rừng ngập mặn bị chặt phá để lấy gỗ hay làm đầm nuôi tôm. Mất rừng, sóng biển đánh thẳng vào bờ, đất bị xói lở, các loài vật mất chỗ ở. Ngày nay, nhiều nơi đã trồng lại rừng. Người dân ven biển cùng các bạn học sinh góp tay cắm xuống bãi bùn từng cây đước non. Chỉ vài năm sau, những cây non ấy đã thành những hàng cây xanh mướt.

Bảo vệ rừng ngập mặn là bảo vệ bờ biển, bảo vệ làng quê và bảo vệ chính cuộc sống của chúng ta.

Nội dung đề thi

Danh sách câu hỏi

12 câu
1
Theo bài đọc, rừng ngập mặn mọc ở đâu?
Trắc nghiệm · 0,5 điểm
A.Trên các đỉnh núi cao
B.Trong các hồ nước ngọt giữa đồng
C.Trên bãi bùn ven biển, nơi nước sông gặp nước biển
D.Trên những đồi cát khô
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Trên bãi bùn ven biển, nơi nước sông gặp nước biển
"Dọc bờ biển nước ta, ở những nơi nước sông gặp nước biển, có những cánh rừng mọc ngay trên bãi bùn."
2
Khi thủy triều lên, người ta nhìn thấy gì ở rừng ngập mặn?
Trắc nghiệm · 0,5 điểm
A.Bãi bùn với chằng chịt những bộ rễ
B.Chỉ còn những tán lá xanh nhô lên khỏi mặt nước
C.Những cây đước con cắm xuống bùn
D.Những chiếc rễ thở như bút chì
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Chỉ còn những tán lá xanh nhô lên khỏi mặt nước
"Khi thủy triều lên, nước biển tràn vào, chỉ còn thấy những tán lá xanh nhô lên khỏi mặt nước." Bãi bùn và bộ rễ chỉ hiện ra khi thủy triều XUỐNG.
3
Rễ thở của cây mắm có hình dạng thế nào?
Trắc nghiệm · 0,5 điểm
A.Cong xuống bùn như những cái chân khổng lồ
B.Dài và mềm như những sợi dây
C.Nằm sâu dưới bùn, không nhìn thấy
D.Nhô lên khỏi mặt bùn như những chiếc bút chì
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Nhô lên khỏi mặt bùn như những chiếc bút chì
"Cây mắm lại có rễ thở mọc nhô lên khỏi mặt bùn như những chiếc bút chì để lấy không khí." Rễ cong xuống như cái chân là rễ chống của cây đước.
4
Quả của cây đước có điều gì đặc biệt?
Trắc nghiệm · 0,5 điểm
A.Quả nảy mầm ngay khi còn ở trên cây
B.Quả rất to, nặng như quả dừa
C.Quả có vị ngọt, ăn được
D.Quả chỉ chín vào mùa đông
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Quả nảy mầm ngay khi còn ở trên cây
"Quả của cây đước nảy mầm ngay khi còn ở trên cây. Đến lúc rụng xuống, cây con cắm thẳng vào bùn và bén rễ."
5
Bài đọc nêu ba lí do (thứ nhất, thứ hai, thứ ba) rừng ngập mặn được ví như tấm lá chắn xanh. Đó là những lí do nào? (Chọn 3 ý)
Chọn nhiều đáp án · 1 điểm
A.Làm giảm sức mạnh của sóng, bảo vệ chân đê và làng mạc
B.Cho nhiều gỗ quý để làm nhà
C.Giữ đất, giữ phù sa, giúp bãi bồi lấn ra biển
D.Là ngôi nhà của biết bao loài vật
E.Làm mát không khí cho các thành phố
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Làm giảm sức mạnh của sóng, bảo vệ chân đê và làng mạc, Giữ đất, giữ phù sa, giúp bãi bồi lấn ra biển, Là ngôi nhà của biết bao loài vật
Chấm từng ý: mỗi ý đúng được một phần điểm của câu.
Ba ý "Thứ nhất… Thứ hai… Thứ ba…" trong đoạn 3: giảm sức sóng, bảo vệ chân đê và làng mạc; giữ đất, giữ phù sa; là ngôi nhà của nhiều loài vật. Bài nói chặt rừng lấy gỗ là việc đáng tiếc, không phải lí do.
6
Vì sao cây đước đứng vững được trước sóng gió?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Nhờ có rễ thở nhô lên khỏi mặt bùn
B.Nhờ thân cây rất to và cứng
C.Nhờ quả nảy mầm ngay trên cây
D.Nhờ có rễ chống mọc từ thân, cong xuống cắm vào bùn
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Nhờ có rễ chống mọc từ thân, cong xuống cắm vào bùn
Đề giấy: Vì sao cây đước đứng vững được trước sóng gió? Viết câu trả lời của em.
Trả lời mẫu: Cây đước đứng vững được vì nó có rễ chống mọc ra từ thân, cong xuống cắm sâu vào bùn như những cái chân.
"Cây đước có rễ chống – những chiếc rễ mọc ra từ thân, cong xuống cắm vào bùn… – giúp cây đứng vững trước sóng gió." Rễ thở là của cây mắm, dùng để lấy không khí.
7
Theo bài đọc, khi mất rừng ngập mặn thì điều gì xảy ra? Mỗi ý sau đúng hay sai?
Đúng / Sai · 1 điểm
a)Sóng biển đánh thẳng vào bờ.Đ / S
b)Các loài vật có thêm chỗ ở.Đ / S
c)Đất bị xói lở.Đ / S
d)Bãi bồi lấn ra biển nhanh hơn.Đ / S
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: a) Đ · b) S · c) Đ · d) S
Chấm từng ý: mỗi ý đúng được một phần điểm của câu.
"Mất rừng, sóng biển đánh thẳng vào bờ, đất bị xói lở, các loài vật mất chỗ ở." Vì vậy b sai (loài vật MẤT chỗ ở), d sai (bãi bồi lấn ra biển là nhờ có rễ cây giữ đất).
8
Vì sao tác giả viết: “Bảo vệ rừng ngập mặn là bảo vệ bờ biển, bảo vệ làng quê và bảo vệ chính cuộc sống của chúng ta.”?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Vì rừng ngập mặn có nhiều gỗ để bán
B.Vì rừng che chắn bờ biển, giữ đất và nuôi nhiều loài vật, gắn với cuộc sống con người
C.Vì con người sống ngay trong rừng ngập mặn
D.Vì rừng ngập mặn rất đẹp để đi chơi
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Vì rừng che chắn bờ biển, giữ đất và nuôi nhiều loài vật, gắn với cuộc sống con người
Đề giấy: Vì sao bảo vệ rừng ngập mặn cũng là bảo vệ cuộc sống của chúng ta? Em có thể làm gì để góp phần bảo vệ rừng? Viết 2–3 câu.
Trả lời mẫu: Vì rừng ngập mặn chắn sóng cho đê và làng, giữ đất, giữ phù sa và là nhà của tôm, cua, cá, chim; mất rừng thì bờ biển xói lở, con người gặp nguy. Em sẽ không xả rác ra biển và cùng các bạn tham gia trồng cây.
Cả bài chỉ ra rừng giảm sức sóng bảo vệ đê, làng; giữ đất; nuôi nhiều loài vật; mất rừng thì bờ bị xói lở. Những điều đó gắn với cuộc sống người dân ven biển. Bài không nói người sống trong rừng, và coi chặt rừng lấy gỗ là việc đáng tiếc.
9
Trong câu “Cây đước có rễ chống – những chiếc rễ mọc ra từ thân, cong xuống cắm vào bùn như những cái chân khổng lồ – giúp cây đứng vững trước sóng gió.”, hai dấu gạch ngang dùng để làm gì?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Đánh dấu lời nói trực tiếp của nhân vật
B.Đánh dấu bộ phận chú thích, giải thích trong câu
C.Đánh dấu các ý liệt kê
D.Nối các từ ngữ trong một liên danh
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Đánh dấu bộ phận chú thích, giải thích trong câu
Phần nằm giữa hai dấu gạch ngang giải thích "rễ chống" là gì. Dấu gạch ngang đặt giữa câu để đánh dấu bộ phận chú thích, giải thích.
10
Từ nào đồng nghĩa với từ “sinh sôi” trong câu “Trên cao, cò, vạc, diệc làm tổ và sinh sôi.”?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.ẩn nấp
B.nảy nở
C.xói lở
D.chặt phá
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: nảy nở
"Sinh sôi" và "nảy nở" đều có nghĩa là sinh ra, tăng thêm nhiều — hai từ đồng nghĩa. Các từ còn lại có trong bài nhưng khác nghĩa.
11
Từ “chân” trong cụm từ “bảo vệ chân đê” có nghĩa là gì?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Bộ phận dưới cùng của cơ thể người hay động vật, dùng để đi, đứng
B.Phần dưới cùng của con đê, tiếp giáp với mặt đất
C.Người cùng tham gia một việc
D.Cái chân của bàn, ghế
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Phần dưới cùng của con đê, tiếp giáp với mặt đất
"Chân đê" là phần dưới cùng của con đê — nghĩa chuyển của từ đa nghĩa "chân" (nghĩa gốc là bộ phận để đi, đứng của người, động vật).
12
Câu cuối bài “Bảo vệ rừng ngập mặn là bảo vệ bờ biển, bảo vệ làng quê và bảo vệ chính cuộc sống của chúng ta.” lặp lại từ ngữ nào, để làm gì?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Lặp lại “rừng” để kể tên các khu rừng
B.Lặp lại “chúng ta” để xưng hô với người đọc
C.Lặp lại “bảo vệ” để nhấn mạnh việc giữ rừng quan trọng với bờ biển, làng quê và cuộc sống
D.Lặp lại “biển” để tả cảnh biển
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Lặp lại “bảo vệ” để nhấn mạnh việc giữ rừng quan trọng với bờ biển, làng quê và cuộc sống
Đề giấy: Tìm từ ngữ được lặp lại trong câu cuối bài và nêu tác dụng của cách lặp lại đó.
Trả lời mẫu: Từ “bảo vệ” được lặp lại bốn lần (điệp từ) để nhấn mạnh rằng giữ rừng ngập mặn cũng là giữ bờ biển, làng quê và cuộc sống của chính chúng ta.
"Bảo vệ" xuất hiện bốn lần trong câu — đó là điệp từ, dùng để nhấn mạnh ý. "Rừng", "biển", "chúng ta" chỉ xuất hiện một lần trong câu này.