Đọc hiểu truyện "Hàng sấu đầu ngõ" (chủ điểm Vẻ đẹp cuộc sống); kiến thức tiếng Việt: cặp kết từ trong câu ghép, liên kết câu bằng lặp từ ngữ, chủ ngữ – vị ngữ của câu ghép, thêm vế tạo câu ghép; phiếu in đọc thành tiếng và bài văn tả thầy cô.
✏️ Phần làm trên giấy — máy không chấm
Đề thật còn đọc thành tiếng (2đ), tập làm văn (10đ). Máy chỉ chấm phần làm trên máy (thang 10). Phần này in ra cho con làm, kèm đáp án mẫu và biểu điểm để bố mẹ chấm.
🖨 In phần viết + đáp án mẫuTập làm văn — gõ bài để cô chấm
Con viết bài vào máy, cô chấm theo biểu điểm (10đ) và ghi lời phê: 1 điều con làm tốt, 2 việc cần sửa, 1 câu gợi ý viết lại.
Bài đọc
Hàng sấu đầu ngõ
Ngày ấy, con đường đầu ngõ nhà Nam còn trơ trụi, mùa hè nắng như đổ lửa. Một buổi sáng, ông Tư ở cuối ngõ vác cuốc ra đào hố, trồng một hàng sấu non dọc hai bên đường.
Mấy người hàng xóm đi qua, lắc đầu cười:
– Ông đã ngoài bảy mươi rồi, trồng sấu thì bao giờ mới được ngồi hóng mát?
Ông Tư vẫn cặm cụi tưới nước, rồi thong thả đáp:
– Tôi trồng cho con cháu sau này. Ngày trước, ông bà mình trồng cây cho mình hưởng, giờ đến lượt mình.
Từ hôm ấy, sáng nào ông cũng ra thăm cây. Nam thường chạy theo, xách giúp ông xô nước. Ông dạy Nam cách vun gốc, cách buộc cây vào cọc để gió không làm đổ.
Mười năm sau, hàng sấu đã cao lớn, tán lá xanh rì phủ kín con đường. Trưa hè, người đi chợ, các em đi học đều dừng lại nghỉ dưới bóng cây. Ông Tư nay đã yếu, chỉ ngồi trước hiên nhìn ra hàng sấu, mỉm cười hiền hậu.
Hôm Tết trồng cây, Nam rủ các bạn trồng thêm mấy cây sấu non ở cuối đường. Cậu muốn tiếp nối việc làm của ông Tư.
Nội dung đề thi
Danh sách câu hỏi
1
Ông Tư trồng cây gì dọc hai bên đường đầu ngõ?
Trắc nghiệm · 0,5 điểm
A.Cây bàng
B.Cây phượng
C.Cây sấu
D.Cây xà cừ
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Cây sấu
"…ông Tư ở cuối ngõ vác cuốc ra đào hố, trồng một hàng sấu non dọc hai bên đường."
2
Khi thấy ông Tư trồng cây, mấy người hàng xóm đã nói gì?
Trắc nghiệm · 0,5 điểm
A.Ông nên trồng hoa cho con đường thêm đẹp
B.Ông đã già, bao giờ mới được ngồi hóng mát
C.Ông nên trồng cây ăn quả ở sau nhà
D.Ông trồng cây thì phải hỏi ý mọi người
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Ông đã già, bao giờ mới được ngồi hóng mát
Hàng xóm cười: "Ông đã ngoài bảy mươi rồi, trồng sấu thì bao giờ mới được ngồi hóng mát?"
3
Nam thường giúp ông Tư việc gì?
Trắc nghiệm · 0,5 điểm
A.Đào hố trồng cây
B.Xách giúp ông xô nước
C.Mua cây giống ở chợ
D.Quét lá rụng trên đường
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Xách giúp ông xô nước
"Nam thường chạy theo, xách giúp ông xô nước."
4
Mười năm sau, hàng cây ông Tư trồng như thế nào?
Trắc nghiệm · 0,5 điểm
A.Vẫn còn thấp, lá thưa, chưa có bóng mát
B.Bị gió bão quật đổ gần hết cả hàng cây
C.Cao lớn, tán lá xanh rì phủ kín con đường
D.Bị chặt bớt để mở rộng con đường làng
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Cao lớn, tán lá xanh rì phủ kín con đường
"Mười năm sau, hàng sấu đã cao lớn, tán lá xanh rì phủ kín con đường."
5
Ông Tư đã dạy Nam những việc nào? (Chọn 2 ý)
Chọn nhiều đáp án · 1 điểm
A.Cách hái quả chín
B.Cách vun gốc cây
C.Cách đào hố thật sâu
D.Cách buộc cây vào cọc
E.Cách tưới cây bằng vòi
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Cách vun gốc cây, Cách buộc cây vào cọc
Chấm từng ý: mỗi ý đúng được một phần điểm của câu.
"Ông dạy Nam cách vun gốc, cách buộc cây vào cọc để gió không làm đổ." Đào hố là việc ông tự làm lúc đầu; bài không nhắc hái quả hay tưới bằng vòi.
6
Vì sao ông Tư vẫn trồng cây dù đã ngoài bảy mươi tuổi?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Vì ông muốn bán quả để có thêm tiền tiêu
B.Vì ông trồng cây cho con cháu sau này được hưởng
C.Vì ông được giao việc trồng cây ở ven đường
D.Vì ông muốn những người hàng xóm khen ngợi ông
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Vì ông trồng cây cho con cháu sau này được hưởng
Đề giấy: Vì sao ông Tư vẫn trồng cây dù đã ngoài bảy mươi tuổi? Viết câu trả lời của em.
Trả lời mẫu: Vì ông trồng cây không phải cho mình mà cho con cháu sau này được hưởng bóng mát, như ông bà ngày trước đã trồng cây cho ông.
Ông nói: "Tôi trồng cho con cháu sau này." Bài không nói ông bán quả, được giao việc hay muốn được khen — hàng xóm còn cười ông.
7
Lời ông Tư “Ngày trước, ông bà mình trồng cây cho mình hưởng, giờ đến lượt mình.” có ý nghĩa gì?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Ông bà ngày trước trồng nhiều cây hơn người ngày nay
B.Đời trước làm cho đời sau hưởng, mình phải tiếp nối
C.Cây ông bà trồng ngày trước nay đã già, cần chặt đi
D.Chỉ người già mới nên trồng cây, trẻ em thì không cần
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Đời trước làm cho đời sau hưởng, mình phải tiếp nối
Đề giấy: Em hiểu lời ông Tư “Ngày trước, ông bà mình trồng cây cho mình hưởng, giờ đến lượt mình.” như thế nào?
Trả lời mẫu: Thế hệ trước đã làm việc tốt cho thế hệ sau được hưởng; nay mình được hưởng thì phải tiếp nối, làm việc tốt cho con cháu sau này.
Ông được hưởng bóng mát cây ông bà trồng, nay "đến lượt mình" trồng cho đời sau: việc tốt được truyền tiếp qua các thế hệ (giống ý "Ăn quả nhớ kẻ trồng cây"). Ông không so sánh số cây, không bảo chặt cây.
8
Câu chuyện giúp em hiểu điều gì?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Chỉ nên làm những việc thấy được kết quả ngay
B.Người già không nên làm những việc nặng nhọc
C.Hãy làm việc tốt vì mọi người, không chỉ nghĩ cho mình
D.Trồng cây ven đường là việc riêng của người lớn
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Hãy làm việc tốt vì mọi người, không chỉ nghĩ cho mình
Đề giấy: Em học được gì ở ông Tư và bạn Nam? Em sẽ làm một việc gì để giúp ích cho mọi người? Viết 2–3 câu.
Trả lời mẫu: Em học được ở ông Tư tấm lòng biết nghĩ cho mọi người, ở bạn Nam ý thức tiếp nối việc tốt. Em sẽ cùng các bạn chăm sóc bồn hoa trước cổng trường để ai đi qua cũng thấy đẹp.
Ông Tư trồng cây dù biết mình khó được hưởng; mười năm sau cả xóm có bóng mát và Nam tiếp nối. Nam là trẻ em cũng trồng cây, nên trồng cây không phải việc riêng của người lớn.
9
Chọn cặp kết từ thích hợp điền vào chỗ trống để tạo câu ghép: “… ông Tư đã già yếu … sáng nào ông cũng ra thăm hàng cây.”
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Vì … nên
B.Nếu … thì
C.Tuy … nhưng
D.Hễ … thì
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Tuy … nhưng
Già yếu mà vẫn ra thăm cây mỗi sáng: hai ý trái ngược → quan hệ tương phản, dùng "Tuy … nhưng". "Vì … nên" chỉ nguyên nhân – kết quả; "Nếu … thì", "Hễ … thì" chỉ điều kiện – kết quả, không hợp nghĩa.
10
Hai câu sau liên kết với nhau bằng cách nào? “Bố em trồng một hàng cau trước ngõ. Hàng cau nay đã cao vượt mái nhà.”
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.Lặp lại một từ ngữ
B.Dùng một từ ngữ nối
C.Dùng từ ngữ thay thế
D.Dùng một cặp kết từ
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: Lặp lại một từ ngữ
Cụm từ "hàng cau" ở câu đầu được nhắc lại ở câu sau: hai câu liên kết bằng cách lặp từ ngữ. Không có từ nối như "vì vậy", "tuy nhiên", cũng không có từ thay thế như "chúng", "hàng cây ấy".
11
Dòng nào xác định đúng chủ ngữ (CN), vị ngữ (VN) của câu ghép “Gió thổi mạnh, những cành tre non nghiêng ngả.”?
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.CN1: Gió thổi · VN1: mạnh · CN2: những cành tre · VN2: non nghiêng ngả
B.CN: Gió · VN: thổi mạnh, những cành tre non nghiêng ngả
C.CN1: Gió · VN1: thổi mạnh · CN2: những cành tre non · VN2: nghiêng ngả
D.CN1: Gió · VN1: thổi mạnh, những cành · CN2: tre non · VN2: nghiêng ngả
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: CN1: Gió · VN1: thổi mạnh · CN2: những cành tre non · VN2: nghiêng ngả
Đề giấy: Gạch dưới và ghi CN, VN của từng vế trong câu ghép: “Trời hửng nắng, đàn chim sẻ ríu rít trên cành cây.”
Trả lời mẫu: Trời (CN1) hửng nắng (VN1), đàn chim sẻ (CN2) ríu rít trên cành cây (VN2).
Vế 1: Cái gì thổi mạnh? "Gió" (CN1) — "thổi mạnh" (VN1). Vế 2: Cái gì nghiêng ngả? "những cành tre non" (CN2) — "nghiêng ngả" (VN2). Từ "non" chỉ đặc điểm của cành tre nên thuộc chủ ngữ. Câu ghép có hai vế nên phải có hai cụm CN – VN.
12
Chọn vế câu thích hợp điền vào chỗ trống để tạo thành câu ghép chỉ điều kiện – kết quả: “Hễ trời nổi gió …”
Trắc nghiệm · 1 điểm
A.nhưng lá vàng vẫn nằm yên trên cành
B.vì lá vàng trên cây đã khô héo
C.và ông Tư ngồi trước hiên nhà
D.thì lá vàng lại rụng đầy ngõ
💡 Xem đáp án & lời giải
Đáp án: thì lá vàng lại rụng đầy ngõ
Đề giấy: Viết thêm một vế câu để được câu ghép chỉ điều kiện – kết quả: “Hễ mùa hè đến, …”
Trả lời mẫu: Hễ mùa hè đến thì hàng phượng trước cổng trường lại nở đỏ rực.
"Hễ" đi với "thì": trời nổi gió (điều kiện) → lá vàng rụng đầy ngõ (kết quả). Vế có "nhưng" chỉ ý trái ngược, vế có "vì" nêu nguyên nhân, vế có "và" chỉ nối thêm việc khác.