Mùa nước đổ
Tháng Năm, tôi theo mẹ về thăm bản ngoại ở vùng núi cao Tây Bắc, đúng vào mùa nước đổ. Sáng sớm, tôi đứng trên sườn đồi nhìn xuống. Mây trắng còn ngủ quên dưới thung lũng, mềm như những đám bông. Trước mặt tôi, hàng trăm thửa ruộng bậc thang vừa được đổ đầy nước, nối nhau từ chân núi lên tận lưng chừng trời. Mỗi thửa ruộng như một tấm gương khổng lồ, soi bóng trời xanh, mây trắng và những rặng núi xa. Mặt nước lóng lánh mỗi khi có làn gió nhẹ thổi qua.
Khi nắng lên, cả thung lũng rộn ràng hẳn. Người trong bản đã xuống ruộng từ lúc nào. Các chú dắt trâu đi bừa, bùn non cuộn lên dưới chân trâu thành những vệt dài. Các cô, các chị đội nón, cúi xuống cấy những hàng mạ xanh non thẳng tắp. Lũ trẻ chúng tôi men theo bờ ruộng bắt cá. Những chú cá nhỏ tinh nghịch lách qua kẽ tay, chúng quẫy đuôi làm nước bắn tung tóe. Tiếng ếch nhái kêu ộp oạp, tiếng mõ trâu lốc cốc vang khắp sườn núi.
Ông ngoại bảo nước cấy lúa trên núi cao là nước của những con suối trong rừng. Từ bao đời nay, người dân đã đào những con mương nhỏ, nối những ống tre dài để dẫn nước suối về. Nước chảy từ thửa ruộng trên xuống thửa ruộng dưới, róc rách suốt ngày đêm. Vì vậy, dù ở tận lưng chừng núi, thửa ruộng nào cũng đầy nước.
Chiều xuống, mặt trời khuất dần sau đỉnh núi. Những tấm gương nước lại khoác lên mình tấm áo mới: chỗ vàng óng, chỗ hồng nhạt, chỗ đỏ rực như lửa. Đàn trâu thong thả về bản, người đi cấy cũng lần lượt trở về. Đứng giữa núi rừng bao la, tôi thấy lòng mình lâng lâng. Tôi hiểu rằng vẻ đẹp kì diệu ấy do thiên nhiên và bàn tay cần cù của bao thế hệ người dân vùng cao cùng làm nên.