Đặt tính rồi tính: phép trừ có nhớ
Đặt tính phép trừ có nhớ (trừ có mượn) trong phạm vi 100, 1000 và 10 000: máy ghi «2 không trừ được 7, lấy 12 trừ 7 bằng 5, viết 5 nhớ 1» đúng cách SGK, con tự làm rồi máy chấm.
1. Xem cô làm từng bước
Số thập phân gõ dấu phẩy: 37,52. Con gõ Enter cũng được.
2. Con tự làm, máy chấm
Con tự làm — máy chấm ngay
Máy ra đề theo mức đã chọn, con đặt tính ra nháp rồi gõ kết quả. Sai thì cô làm lại từng bước cho con xem, rồi con gõ lại đáp án đúng mới sang câu khác.
Cách đặt tính rồi tính phép trừ có nhớ theo sách giáo khoa
- Đặt tính: số trừ viết dưới số bị trừ, các chữ số cùng hàng thẳng cột, dấu − bên trái, kẻ vạch ngang.
- Trừ từ phải sang trái. Nếu chữ số ở trên bé hơn chữ số ở dưới thì «mượn» 1 chục: lấy chữ số trên cộng 10 rồi trừ, viết kết quả và nhớ 1.
- Ở cột bên trái, «trả» số nhớ bằng cách cộng 1 vào chữ số của số trừ trước khi trừ (cách trình bày trong SGK Việt Nam: «2 thêm 1 bằng 3, 6 trừ 3 bằng 3»).
Ví dụ tính sẵn đủ bước
- 2 không trừ được 7, lấy 12 trừ 7 bằng 5, viết 5 nhớ 1
- 2 thêm 1 bằng 3, 5 trừ 3 bằng 2, viết 2
- Vậy 52 − 27 = 25
- 1 không trừ được 7, lấy 11 trừ 7 bằng 4, viết 4 nhớ 1
- 2 thêm 1 bằng 3, 6 trừ 3 bằng 3, viết 3
- 5 trừ 2 bằng 3, viết 3
- Vậy 561 − 227 = 334
- 3 không trừ được 8, lấy 13 trừ 8 bằng 5, viết 5 nhớ 1
- 5 thêm 1 bằng 6; 0 không trừ được 6, lấy 10 trừ 6 bằng 4, viết 4 nhớ 1
- 7 thêm 1 bằng 8; 0 không trừ được 8, lấy 10 trừ 8 bằng 2, viết 2 nhớ 1
- 1 thêm 1 bằng 2, 4 trừ 2 bằng 2, viết 2
- Vậy 4003 − 1758 = 2245
Bẫy hay sai trong đề kiểm tra
- Đảo ngược phép trừ: 2 không trừ được 7 thì lấy 7 − 2 = 5. Sai hoàn toàn, phải mượn: 12 − 7 = 5.
- Mượn rồi quên trả: 52 − 27 ra 35 thay vì 25.
- Trừ với số có chữ số 0 ở giữa (4003 − 1758): mượn liên tiếp qua hai chữ số 0 rất dễ nhầm.
Câu hỏi thường gặp về phép trừ có nhớ
Phép trừ có nhớ khác phép trừ có mượn không?
Là một. SGK gọi là «phép trừ có nhớ», nhiều thầy cô và bố mẹ gọi là «trừ có mượn» vì bước lấy 1 chục ở hàng bên trái đem xuống. Cách trình bày SGK Việt Nam: nhớ 1 rồi cộng 1 vào chữ số của SỐ TRỪ ở cột kế tiếp.
Vì sao con hay làm 2 − 7 thành 7 − 2?
Vì con đang áp dụng «số lớn trừ số bé» học ở lớp 1 cho từng cột. Cần dạy lại: trong một cột, chữ số ở trên bé hơn chữ số ở dưới thì phải MƯỢN 1 chục, chứ không được đảo. Máy trên trang này ghi rõ «2 không trừ được 7» ở mỗi lần mượn.
Số bị trừ bé hơn số trừ thì sao?
Ở tiểu học không có phép trừ ra số âm. Máy sẽ báo và gợi ý đổi chỗ hai số.
Làm sao kiểm tra kết quả phép trừ?
Lấy hiệu cộng với số trừ, nếu ra đúng số bị trừ là đúng: 52 − 27 = 25 vì 25 + 27 = 52.